ویتامین‌ها و بیماری‌های ناشی از کمبود آن‌ها

0

از هر ۵ مرگ یکی از آن‌ها به علت رژیم غذایی نادرست است و این موضوع سالانه منجر به کشته شدن بیش از ۶۷۸۰۰۰ هزار انسان می‌شود.

این موضوع بسیار نگران‌کننده است و باید بدانیم که رژیم‌های غذایی ما اکثراً خارج از اصول و فاقد مواد مغذی مناسب هستند.

در ادامه به کمبودهای رایج در رژیم غذایی روزانه و آنچه شما می‌توانید برای پیشگیری و یا درمان این بیماری‌ها انجام دهید صحبت خواهیم کرد.

سوء تغذیه چیست؟

بدن ما برای عملکرد درست و پیشگیری از ابتلا به بیماری‌های مختلف نیاز مبرم به ویتامین‌ها و مواد معدنی دارد.

ویتامین‌ها و مواد معدنی برای سوخت و ساز بدن بسیار ضروری هستند که به آن‌ها ریز مغذی گفته می‌شود.
سوء تغذیه زمانی رخ می‌دهد که بدن شما نمی‌تواند مواد مورد نیاز را دریافت و و آن‌ها را جذب کند و در صورت ادامه این مشکل منجر به خطرات جبران ناپذیری خواهد شد.
ریز مغذی‌ها توسط بدن تولید نمی‌شود و شما باید آن‌ها را در رژیم غذایی روزانه خود قرار دهید.

بیشتر مشکلات سوء‌ تغذیه رایج به دلیل کمبود ویتامین‌ A، ید، ویتامین‌ B (فولات) و آهن است که می‌تواند عواقب زیادی داشته باشد و باعث ایجاد اختلال در شناخت، بیماری عروق کرونر، بیماری‌های چشمی، عفونت‌های رایج، سرطان، دیابت، التهاب، چاقی و موارد دیگر شود.

به همین جهت اگر می‌خواهید که از بروز این مشکلات جلوگیری کنید، یکی از راه‌های آن، شناخت علائم رایج این مشکلات است. این علائم وابسته به بروز مشکل می‌تواند شامل احساس خستگی بیش از حد، کدر شدن پوست بدن، خواب آلودگی، مشکلات تنفسی، تپش قلب، سوزن سوزن شدن و بی‌حسی در مفاصل، ریزش مو و سرگیجه باشد.

در مرحله بعد شما باید با درک بهتری نسبت به کمبودهای مواد مغذی در رژیم غذایی خود داشته باشید.

 

شایع‌ترین این کمبودها کدامند؟ 
۱-کمبود آهن (بیماری شایع: آنمی)

اگر علائم زیر را دارید ممکن است کم خونی یا فقر آهن داشته باشید:

  • پوست رنگ‌پریده
  • خستگی شدید
  • ناخن‌های شکننده
  • درد قفسه سینه و تنگی نفس (همراه با تپش قلب)
  • دست و پاهای سرد
  • هوس غیرمعمول برای مواد غیر مغذی مانند یخ یا خاک
  • سردرد و سرگیجه

هنگامی که بدن شما آهن کافی برای تولید هموگلوبین ندارد، باعث بروز بیماری کم خونی خواهد شد. هموگلوبین در انتقال اکسیژن به بدن ما کمک می‌کند.

از دست دادن خون به هر صورتی یکی از دلایل اصلی فقر آهن است و در این مورد زنان در معرض خطر بیشتری قرار دارند زیرا در هنگام قاعدگی در هر ماه خون زیادی از دست می‌دهند همچنین کمبود آهن در رژیم غذایی شما منجر به کم‌خونی خواهد شد.

گیاه‌خواران، زنان باردار و افرادی که اهدا کننده خون هستند نیز در معرض خطر کمبود آهن قرار دارند.

بهترین روش برای درمان این مشکل مصرف مکمل‌های آهن و یک رژیم غذایی سرشار از آهن است.
روش‌های دیگر هم شامل تزریق وریدی آهن یا گلبول‌های قرمز می‌شود که در موارد شدید آنمی یا همان فقر آهن استفاده خواهد شد.

غنی‌ترین منابع آهن شامل گوشت بدون چربی و غذاهای دریایی است که به راحتی در بدن به صورت Heme (آهن) ذخیره می‌شود. منابع دیگر آهن شامل آجیل، حبوبات و سبزیجات به خصوص اسفناج است.

 

۲-کمبود ید (بیماری شایع: گواتر و کم کاری تیروئید)

اگر علائم زیر را دارید ممکن است کمبود ید داشته باشید:

  • گواتر که مشخصه آن بزرگ شدن غده تیروئید است
  • خستگی مفرط
  • یبوست
  • پف کردن صورت
  • ضعف عضلانی
  • پوست خشک
  • موهای نازک و شکننده
  • افسردگی
  • آلزایمر
  • افزایش وزن
  • تحمل نکردن سرما
  • دوره‌های نامنظم قاعدگی
  • کلسترول خون بالا

کمبود ید هنگامی اتفاق می‌افتد که در رژیم غذایی خود به اندازه کافی ید مصرف نکنید.
درصد ابتلا به کم کاری تیروئید در زنان نسبت به مردان بیشتر است. اشخاص دیگری که احتمال ابتلاء به این بیماری در آن‌ها بسیار زیاد است،
شامل افرادی است که از قبل مشکل تیروئید داشته و برای این بیماری تحت عمل جراحی قرار گرفته‌اند و افرادی که سابقه خانوادگی ابتلاء به بیماری تیروئید دارند.

افرادی هم که تحت درمان پرتوی تیروئید، گردن یا قفسه سینه قرار گرفته‌اند مستعد هستند و به طور کلی زنان و خانم‌های باردار بیشتر با کمبود ید مواجه خواهند شد.

بهترین راه برای جلوگیری از کمبود ید، مصرف غذاهای سرشار از مواد مغذی است. مکمل‌های ید نیز وجود دارند که برای مصرف آن‌ها باید با پزشک خود مشورت کنید.

غنی‌ترین منابع ید شامل جلبک دریایی، نمک، نان، سیب زمینی پخته، شیر، میگو، سینه‌ی بوقلمون، آلو خشک، لوبیا سفید، توت فرنگی و کنسرو ذرت و تن ماهی هستند.

 

۳-کمبود ویتامین A (بیماری شایع: شب کوری)
  • اگر علائم زیر را دارید ممکن است کمبود ویتامین A داشته باشید:
  • پوست خشک و پوسته پوسته شده
  • چشم‌های خشک
  • دیستروفی قرنیه (قرنیه مه‌آلود)
  • چشم‌های ملتهب
  • شب کوری

رژیم غذایی نامناسب یکی از بزرگترین علل کمبود ویتامین A است. برخی از بیماری‌ها مثل سلیاک، اسهال، فیبروز کیستیک و سیروز می‌تواند در جذب ویتامین A در بدن اختلالات زیادی را ایجاد کند.

نوزادان، کودکان و زنان باردار و شیرده بیشتر در معرض خطر ابتلا به کمبود ویتامین A قرار دارند.
شما با مصرف مکمل‌هایی که بتا کاروتن دارند می‌توانید این کمبود را جبران کنید اما توجه داشته باشید که بتا کاروتن درصد ابتلاء به سرطان را بالا می‌برد.
مشکلاتی که در بینایی شما به وجود خواهد آمد به طور حتم با مصرف مکمل‎‌ها رفع نخواهد شد و شما مستلزم رعایت یک رژیم غذایی غنی از این ویتامین هستید.

غنی‌ترین منابع ویتامین A شامل جگر گاو، سیب زمینی شیرین، کدو تنبل، هویج و بستنی هستند.

 

۴-کمبود ویتامین B

کمپلکس B ترکیبی از ویتامین‌های گروه B است و کمبود در هر یک از این موارد می‌تواند مشکلات خود را ایجاد کند.

کمبود ویتامین ۱B یا تیامین:

موجب بیماری بری بری می‌شود. علائم Beriberi شامل کاهش وزن، اختلال در ادراک و حواس، اختلالات هیجانی، ضعف و درد در اعضای بدن و نامنظمی ضربان قلب است.
افرادی که مشروبات الکلی مصرف می‌کنند، دیابت دارند ،افراد مسن و افرادی که تحت عمل جراحی برای رفع مشکل چاقی قرار گرفته‌اند در معرض خطر بیشتری قرار دارند.

کمبود ویتامین ۳B یا نیاسین:

باعث بروز بیماری پلاگر می شود. علائم pellagra شامل اسهال، درماتیت( التهاب پوست)، زوال عقل، ریزش مو و حساسیت شدید به نور خورشید است.
در صورت عدم درمان، پلاگرا می‌تواند منجر به مرگ شود.

کمبود ویتامین ۷B یا بیوتین:

باعث نازک شدن موها و سیاهی دور چشم، بینی و دهان می‌شود؛ همچنین ممکن است باعث عفونت‌های پوستی و در موارد نادر تشنج شود.

کمبود ویتامین ۱۲B یا کوبالامین:

باعث خستگی، کاهش اشتها، کاهش وزن، یبوست و مشکلات عصبی، افسردگی و سردگمی می‌شود.

فولات یکی دیگر از کمپلکس‌های ویتامین‌ B است که کمبود آن می‌تواند عوارض جدی‌ای ایجاد کند.

علائم آن شامل ضعف، مشکل در تمرکز و دستگاه گوارش و تنگی نفس است.

کمبود فولات در زنان خطر تولد نوزادانی با نقص در لوله عصبی (که تبدیل به مغز و نخاع شوکی می‌شود) را افزایش می‌دهد.
همچنین در مواردی باعث وزن کم نوزاد در هنگام تولد و زایمان زودرس خواهد شد.

افراد مبتلا به اختلال در مصرف الکل و زنان باردار در معرض خطر کمبود فولات هستند.

غنی‌ترین منابع ویتامین B شامل پسته، ماهی، ارده، حبوبات (لوبیا)، هویج، شیر، پنیر، بادام، چغندر، کرفس، قارچ، کلم بروکلی و مواد غذایی سبوس دار هستند.

 

منبع: stylecraze

مترجم: عارفه حقیقی

 

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.